ناول
  سِّدھی-سادی گّل
  کاتراں
  خبرسار
  شخص نامہ
  نظریہ
  ادب،کلا ،سنگیت اتے سِنیما
  کاو-شار
  کِتاباں
  ڈوُنگھیاں سوچاں
  کہانی
  نصر
  ہیلتھ-لائن
  جانکاری اتے تکنالوجی










پت کملا گئے (کانڈ-3) -اوتار سنگھ بلنگ


Posted On :- 15-05-2013

-3-

رُلدے نے جاندے سار جیبے نوں الگّ کرکے پنج ہزار دی گٹی سونپ دتی، ‘‘توں رکھ لے میرے یار۔ کارج نپٹا کے جے کش بچ رہا، موڑ دئیں۔ باقی مگروں آؤندا رہو۔''

پہلاں ہی آپنے متّر نوں علیٰحدہ مل کے پھروٹیا رونق میلے وِچ شامل ہو گیا۔ کلونت حلوائی جلیبیاں پکوڑے کڈھ کے واپس جان لئی کاہلا سی۔

ایرخالو شریکاں-گانڈھیاں اتے دور دے رشتے داراں نوں اجائب نے سدیا نیں سی۔



‘‘وادھو دی ملکھ'کٹھی کرن دا بھلا کوئی پھیدا؟ اوہناں نوں بلائیے جہناں نوں مل کے کالجے ٹھنڈھ پوے۔'' اِک دِن کویلے مڑیا شرابی بالا بڑھکیا سی۔

‘‘چوداں جماعتاں پڑھیاں دا بھلا کوئی پھیدا؟ کھوہ 'چ پا 'تے چوداں سال۔...''
اجائب سنگھ اس شام نوں ساہمنے اکھاں نال ہسدی گورمیل کور ول انجھ جھاکیا، جویں اوہنوں الانبھا دے رہا سی۔

‘‘توں وی چوریاں کٹ-کٹ ایہنوں سکول بھیجدی ہندی تی۔ کالج جا وڑیا تاں ایہدا نخرہ نہیں سی مان!''

پر گرمیلو نے چونء وی نہیں کیتی۔ مسیں-مسیں شبھ دہاڑا آیا سی۔ منہ جیہا وگاڑی کھڑے بلراج نوں دھکّ کے چوبارے وچّ چھڈّ آئی۔

‘‘ایہدی بیٹھنی-اٹھنی ہری سیہوں بھائی جی نال اے۔ توں جاندا نہیں، سنگتاں دے داس، نوں؟ کنجوس مکھی چوس بھائی جی نوں؟ ایہدی کی 'تبار؟ ایہہ چھٹی نہ کرن دا ہن بہانہ ہی بھالدے!''

بعد وچ نونہہ نوں وی سمجھایا سی۔ اصل وِچ اجائب سیہوں اڈنبر رچن دے خلاف سی۔ اوہ تاں اپنی پوتی کرن دے زور پاؤن اتے من گیا سی۔ رلدے نوں اوہدی گھر دی ستھتی دا پتہ سی۔

بہت سنکوچواں خرچہ کیتا سی۔ تن طرفوں وگلی شاملات وچلے ورانڈے ہیٹھ چار-پنج منجے ڈاہ کے دس-باراں بندے بیٹھے سن۔ ناتھ مہرا مسالہ بھنّ رہا سی۔ جیبے نال شوقیہ آوازاں لاؤن والا سرون پاتشاہ ٹوبھے ول دی خالی گٹھّ وچ اکاں دے اہلے مرغا چھلدا نظر پیا۔ جیبا کھان-پین دا عادی تاں نہیں سی، پر ویاہ شادی نوں نیم وی نہیں سی اوہدا۔ گرمیلو ضرور مہاں-پرشاد نوں چلھے نہ چڑھن دندی۔

‘‘بئی پھروٹیا! جٹاں ذمینداراں دا گھر تاں ایہہ لگدا ایہہ لگدا ہی نہیں۔'' واگلے وچ وڑدے رلدے نوں اوہدے دھر اندروں آواز آئی۔

‘ہاء-ہوت' کرن جاں بوک بولدے سنن دی تاں اوہنوں پہلاں وی امید نہیں سی، پر پھیر وی اسنے چنگا رنگ-تماشہ چتویا سی۔

‘‘آ جا افسرا! آ جا! غیر-حاضری لاؤن لگے تے اسیں تیری۔''
امرے بھیڑو نے سبھاء دے الٹ حلیمی نال آکھیا۔

‘‘نہ بئی نہ! مراتبے والا بندہ ہو کے گھروڑے بہندا چنگا لگینگا یار؟ اوہ کرسی کھچّ لے ارے۔'' سروپا سنیار سچ مچّ کرسی چکّ لیایا۔ ‘‘اصلی پروہنا ہی توں ہیں بھائی۔ ساڈا کی اے لگوڑ دا؟ کدوں دا تینوں وراگیا پیا، جیبا بائی۔''

رلدے نوں سارے ٹچراں کردے جاپے۔ رنگاں وچّ تاں اوہ تنے پہلاں ہی ہوئے بیٹھے سن۔ کوئی سماں سی جدوں اس دے وڈاروآں نوں ایہناں گھراں وچّ کوئی پچھدا نہیں سی۔ ادھ کو دے ہو کے کاؤلے کول بھنجے بیٹھنا پیندا۔ اپنا بھانڈا نال لیاؤنا ضروری ہندا۔ جے اڑدے-دھڑدے کولی جاں گلاس جٹّ دے گھروں مل جاندا تاں روٹی-چاہی مکاؤن مگروں دھر دی سوانی سانجھی-سیریی دے ساہمنے ہی جوٹھے برتن وچّ اگّ پا دندی۔

...اسدی نظر ساہمنے ڈاہے منجے ہیٹھ گئی، جتھے ادھی کو بھری ہوئی دارو دی بوتل پئی سی۔

‘‘میں تاں تھوڈے چرناں دی دھوڑ آں۔'' اوہ بے حدّ نرمانتا نال سبھ نوں مخاتب ہویا، ‘‘میں تاں پینتی سال سیواداری او کیتی اے۔''

ہتھ جوڑدا اوہ نویکلے بیٹھے ہری سیہوں دی پیند ولّ بیٹھن لگیا۔

‘‘نہ بئی نہ! ایکن کرسی نوں لتّ نہیں ماریدی۔'' سروپا بھجّ کے نزدیک آیا۔

‘‘ساڈی خاطر توں اجے وی ملازم لوک ایں، بھائی! تیرے تنے فرزند افسر لگے نے۔'' ہتھ دھوندا سرون پاتشاہ ہسیا۔ ‘‘اولاد دا مان مراتبا ماپاں نوں سبھ توں ودھ ملدے۔'' گٹو چھوٹی جہی گلاسی دارو دی بھر لیایا۔ اوہ گلاسی نوں جویں وا وچّ لہراؤندا نچّ رہا سی۔

راہ توں پارلے واسو مکان ولوں جیبا بدانا اتے نمکین چکی آؤندا دسیا۔

‘‘لے بئی، ہری اوم بول دے کیراں۔ تیرا جوٹیدار وی آ گیئے۔''

گٹو دیاں کتریاں ہوئیاں دھولیاں مچھاں پھرکیاں۔ شراب اتے مائل ہویا گٹو ہریک آئے-گئے نوں ناپ کے ہاڑا پاؤندا۔ انجھ زیادہ بے صبرے اتے کچّ تکّ چبّ جان والے کسے شرابی نوں تاں جیبے نے سدیا نہیں سی۔ پھڈو ورگا ہندا تاں ہن نوں دھوتکڑا پیا ہونا سی۔

رلدے نے چاہندے ہوئے وی پیگّ نہیں پھڑیا۔ کدے کدائیں اوہ اتے جیبا جدوں خوشی وچّ ہندے تاں سانجھا پؤآ لیا کے غم غلط کر لیندے، پر کسے گھر دے جاں باہرلے نوں مشک نہ آؤن دندے۔

‘‘لکیا ہویا ساتوں کش وی ہے نھی بیر۔'' گٹو مڑ چہکیا۔

گھنٹہ کو پہلاں ایہی ٹولی اجائب نوں وی اک ہاڑا لوا کے ہٹی سی۔ گٹو تاں جیبے والے جوٹھے گلاس وچّ چھٹانک کو دارو پاکے گرمیلو کول وی جا پہنچیا سی، ‘‘جناں چر منڈے دی بیبو بھوگ نہ لاوے، چھٹی وروان نہیں ہندی، بھابو میریئے۔''

‘‘وے لے جاہ اودھرے، ہڑ جانیا! مینوں تاں اوئینؤ بتھیرا نشئ!''

عورتاں وچکار گھری ہوئی گورمیل کور نے دوروں ہی رولا پا دتا۔ جدوں گٹو مڑیا چاں جیبا پرے کھسک گیا سی۔ اوہی گلاس اوہدے وڈے بھرا بختورے میسنے نوں پینا پیا۔

گٹو دی ایہہ مشکری سن کے رودا وی شگن کرنا منّ گیا۔ جے محفل وچّ آیا سی تاں شغل کرن وچّ کی حرج سی۔ اسنے گٹاگٹ ہاڑا مکا کے گلاس ہیٹھاں رکھ دتا۔ دھڑدھڑی آئی تاں پکوڑیاں دا فکا مار لیا۔ ‘‘کتے شراب پین نال خوشی تھوڑھو کھڑدی اے؟'' اسدے من وچّ اک ہور خیال امڈیا۔ ساہمنے بھائی جی ہری سیہوں وی تاں کھیوا ہویا بیٹھا سی۔ سنگتاں دا داس! بائی جی!

‘‘مکھیا، پورا کھلھیا نہیں پھروٹیا؟'' گٹو نے شیرے سینسی ہتھ اک پیالہ ہور گھلّ دتا۔ پر رلدا ساہمنے بیٹھے بھائی جی توں جھجک گیا۔ سرون پاتشاہ نے گٹو توں بیواہرا ہو کے سٹیل دا پونا گلاس بغیر پانی توں اندر ڈولھ لیا۔

‘‘اسیں تاں اج پورا کھرود کرنیں، بیر۔ نہیں تاں ساڈا پوتا وی ایکنے منہ-میچو جیہا رہِ جوگا۔''

اس نے ساہمنے رکھیاں، مڑک-مڑک رکھیاں پکوڑیاں چبدے ہری سیہوں ولّ ٹیری اکھ نال اشارہ کیتا۔

‘‘جیہنے کش کھانا-پینا ہی نہیں، اوہ تاں جگّ 'تے جیہا آیاجیہا نہ آیا۔'' امرا بھیڑو سدھے سنگ ہلا رہا سی۔

٪پر ہری سیہوں اکھاں وچّ ہی ہسدا رہا۔

‘‘جے ساڈا پوتا ایہ بھائی جی ورگا بیبا بندہ بن جاوے پھیر تاں سمجھ لؤ ساڈیاں ستے قلاں تر گئیاں، بائی۔'' جیبا وی الجھیا جیہا کدھروں پھیر آ گیا سی۔ اس نوں ہری سیہوں دی بدکھوئی ذرا وی نہیں سی سوبھدی۔

رلدے دے من وچّ آئی، ہنے چپّ کرکے کھسک جاوے۔ حاضری لگّ گئی سی۔ بھیڑو اتے پاتشاہ دا کوئی بھروسہ نہیں سی۔ چنگے بھلے مٹھا بولدے کدوں مگزاؤلی مارن لگّ پین۔

‘‘ایدھر داس ولّ دھیان دیو جی! کھش-لبتی گلاں کرن 'چوں جہڑا انند آؤندے، اوہ ٹیکا ٹپنی 'چوں کدے نہیں لبھدا، ''بھائی جی نے اپنا چھوٹا جیہا منہ موڈھے اپر رکھے چٹے دپٹے نال پونجھیا۔

اوہ ہر ایتوار امرت ویلے گھر وچّ ہی ڈھولکی چھینے کھڑکاؤندا، آسا دی وار پڑھدا۔ اوہدا ساتھی ماسٹر لچھمن سیہوں مناکھے نچھتر نوں نال لے کے تڑکے پنج وجے آ پہنچدا۔

‘‘دارو گلاں نوں، گھیؤ ملاں نوں! تاں ہی تیرے ورگے کسے گنی پرش نے کہے، بھائی جی۔'' بھیڑو گجھا جیہا مسکرایا۔

‘‘جہڑا دارو نہیں پیندا، اوہ بندہ تاں جیہا جگّ 'تے آیا جیہا نہ آیا۔ اوہنوں اپر جاندے نوں سبھ توں پہلاں ربّ نے ‘در پھٹے-مونہے' آکھنیں۔ پھیر کتے جا کے حساب کتاب والے پترے کھولھنے نے۔''

سرون پاتشاہ کڑتن کارن اکھاں میچدا کھوہلدا ہور نیڑے آ بیٹھیا۔ اک ہی منجے اپر ہن اوہ تنّ جنے ہو گئے سن۔ اک لیکھے نال بھیڑو، پاتشاہ اتے گٹو نے بھائی جی ہری سیہوں نوں اگے لا لیا سی۔ ‘‘دارو پین 'چ کوئی حرج نہیں، سردار امر سیاں۔ داس نوں کوئی اعتراز نہیں۔ پر شراب پینی ضرور ماڑی اے۔'' بھائی جی نے حلیمی نال گلّ شروع کیتی۔... بادشاہ اکبر دا بدھی مان وزیر بیربل دارو پیندا سی۔ کسے نے اس ورودھ راجے کول چغلی کھادھی اتے سگوں موقع وی دکھا دتا۔ بیربل نے اک ہاڑا لایا۔ دوجی وار سون پیالہ بھرن لگیا تاں صراحی ہسّ پئی:
دو گھٹّ پیو چمتکار دکھاواں
مٹھا مٹھا صرور چڑھاواں۔

...اکھاں میچی جھومدا بیربل لور وچّ سر ہلاؤندا رہا۔ اک لپّ بھر کے سکے میویاں دی کھادھی۔ دارو دا اس اپر اجیہا اثر ہویا جویں اوہ اڈن-کھٹولے وچّ بیٹھا اپر ہی اپر جا رہا ہووے۔

اے آبِ-آہات! سانوں دسّ اوقات!

اچانک بیربل گرجیا۔ صراحی نے ٹنکواں ہاسہ ہسیا:
آبِ-آہات نہیں، ہن میں شراب
کر دیوانگی خانا خراب!

بیربل نے پوری گلّ نہیں سنی۔ بھائی جی دے کہن انوسار اس نے بھریا بھرایا پیالہ کھڑکی ولّ وگاہ ماریا۔ ٹٹے ہوئے پیالے دیاں اک دو کیچراں ٹاکی نیڑے کھڑے بادشاہ دے وی وجیاں تاں اکبر نے حب کے آکھیا:

‘‘میرا بیربل شراب بالکل نہیں پیندا۔''

بھائی جی ہری سیہوں نے جویں کوئی مہم سر کر لئی سی۔ اینی سنتشٹی اتے کھیڑا اسدے چہرے اپر کھیڈ رہا سی۔ پر باہروں باغو-باغو دسدے امرے بھیڑو نے گلگسی بوتل چکی اتے اپنی ڈبّ وچّ اڑنگ لئی، ‘‘آ بئی پاتشاہ! آ بئی پرماتما سروپ! آپاں وی بیربل بن کے دیکھیئے۔ داس نوں ایکنیں سجیا رہن دیو۔'

‘‘بئی اک گلّ کسے کرتھل نہیں بیٹھی میرے۔'' گٹو گنگنی ہاسی ہسیا، ‘‘سون-پیالی دیاں شراب پاؤن نال کیچراں کیچراں ہو گئیاں؟ جاں پھیر دوئی وار بیربل نے دارو ہی چینی دی پیالی 'چ پائی تی؟'' سارے کھڑکھڑا کے ہسّ پئے۔

‘‘شاباشے! شاباشے!'' اجائب دے مونہوں بھولے-بھائے نکلیا۔

فروٹیا وی مٹھے صرور وچوں مسکرایا۔
‘‘دارو چیز ہی ایسی اے پرماتما سروپ! سونے نوں پگھلا دندی اے! عر مکان نوں خولا بنا دندی اے۔'' بھائی جی وی گلّ نوں بوچدا، کھسیانی ہاسی ہسیا۔ پھیر اس نے اجائب ولّ دیکھیا جسدیاں اکھاں اج لشکیاں نہیں سن، جویں اوہ متراں نوں دعوت دے کے پچھتا رہا ہووے۔

امرا مڑ منجے اپر بیٹھ گیا۔ بوتل کڈھی اتے ہیٹھاں رکھ دتی۔‘‘یار پھروٹیا! کی سپّ سنگھ گیئے تینوں چنگے بھلے نوں؟'' بھیڑو اٹھیا اتے دھکے جہے کھاندا رلدے دی کرسی برابر جا پہنچیا۔

‘‘اچا مرتبہ صحیح تیرا۔ ہیگا تاں توں ساڈا یار ہی نہ! گھنئیے بڑھے دا رلدا!''

امرا بھیڑو کی ٹچراں نہیں سی کر رہا؟ جاں کی اوہ اپنتّ پال رہا سی؟ رلدا فیصلہ نہیں کر سکیا۔ ‘‘گھنئیے نوں گزریاں مدتاں ہوگیاں ، سردار امر سیاں۔ پیو دے تر جان نال پرانا سنسکار وی مکّ گیئے۔'' بھائی جی نے ثالثی کیتی۔

سنسکار کی ہندے ہن؟ نویں سنسکار کویں بندے نے؟ سنسکاراں دا جیون نال کوئی سنبندھ وی ہے؟ پرالبھت جاں پراربدھّ کی ہندی ہے؟

بھائی جی وکھیان سناؤندا رہا۔

‘‘اوہ تاں اسیں وی مندے ہاں، بھائی جی۔ بئی گھنئیے نال ہن ایہدا کوئی لاکا دیکا نہیں۔ ایس سرکاری بندے دی اپنی مایہ ہے۔'' بلھاں نال پچّ-پچّ کردا بھیڑو امرا مڑ منجے اپر جا بیٹھیا۔ اس نوں نویں لگائے بناؤٹی جباڑے دے ڈگّ جان دا سدا ہی ڈر لگیا رہندا۔ کئی وار منہ دی ہوا نال سمچی دندرال ‘بھڑک' دے کے باہر آ جاندی۔

‘‘سرکار ہی ایہدی اے، امر سیاں۔'' وہلا ہویا گٹو  باہمن ہن وتوں باہری پی گیا سی، اپنے کول رہا کی اے؟'' عادت انوسار اس نے تکھیاں مچھاں نال پھر-پھر جہی وی کیتی، ‘‘ملکپریا کویشر جرنیل سیہوں سچیاں سناؤندا تاں رہے؛ اکھے :

راج لے گے سکھاں دے کولوں بھوڈے
سکھ رہِ گے کچھہریاں جوگے۔''

‘‘سو سیگے اپنا تاں! ساریاں ملازمتاں لیگے پھروٹیئے ہوریں۔ ہن آپاں نے تاں گھاہ ہی کھوتنا''، سروپا سنیار وی میٹ والا خالی کؤلا بھچی مہری کول رکھ کے آ پہنچیا۔

‘نونؤہو جہے موقعے تاں سیونا تولن دی گلّ کریا کرو، یارو۔ وادھو دی مگزاؤلی مار کے کیوں پیتی لاہن لگے اوں؟'' شیرے سینسی نے پرماتما سروپ نوں اس دا شاندار پچھوکڑ چیتے کراؤن دی نیت نال آکھیا۔

‘‘چنگا! ایہہ وی بھائی جی توں ہی پچھ لے۔ جے ہاںء کہہ دیوے سنگتاں دا داس، تاں آپاں وی ستگورو دے کھشے 'چ گہو جاوانگے۔'' سروپے نے گلاں پھلائیاں اتے دوویں مکیاں وٹّ کے جواکاں انگ ہی بگھیاں بھنّ دتیاں۔ ‘پونء' دی آواز آئی۔

‘‘نہیں بئی نہیں۔ سروپے دے وڈارو چاہے دندیں سیونا دلدے سی، پر جدھر گئے بانیئیں اودھرے گیا بازار!'' ہری سیہوں نے ربّ لگدی آکھی۔

‘‘کیوں ویر؟ تینوں کہے، بئی، آپاں گھاہیاں نے تاں گھاہ ہی کھوتنے۔ میرا بی.اے.، ایمّ.اے. پاس اوم پرکاش وی تاں لالیاں دا گھسیارا لگیا ہوئٔے۔ منیمی کوئی نوکری ہند اے؟''

کنیں دیر کوڑیاں کسیلیاں گلاں چلدیاں رہیاں۔ بھائی جی موڑا دندے، گلّ رخ اختیار کر لیندی۔ ہری سیہوں اتے رلدا ترن لئی اٹھدے تاں بھیڑو بھجّ کے موہرے ہو جاندا۔

اجائب دی سمجھ وچّ نہیں سی آؤندا کہ اوہ کویں دخل دیوے! شرابی بھوسرے بیٹھے سن۔ اوہ منہ کھوہلنوں ڈردا سی۔ بنی بنائی کھیڈ وگڑ انی سی۔ اخیر اسنے ملک دے کے پھروٹیئے نوں ہتھ لایا تاں بھائی جی وی اشارہ سمجھ گیا۔

‘‘اوئے بائی! توں پھیر تر چلیا؟ ایرا مجاز نہیں جھلیا جاندا یار، پھروٹیمار!''  سرون پاتشاہ جھوٹے وانگ موہرے آ گیا۔

‘‘توں ہی ملازم لوک صحیح! ساڈی پچھ دا جواب تاں دے جا یار۔'' ہواڑ رلیا فراٹا اس نے رلدے ولّ ماریا۔

‘‘پچھ کی پچھدیں؟ کہڑی پچھیا لینی اے تیں؟''

اک واری تاں رلدے دے من وچّ آیا کہ گل-ہتھا مار کے پاتشاہ نوں وگاہ کے مارے۔ اوہ ہن پہلن والا وگاری تھوڑو رہِ گیا سی۔

‘‘مکھیا، باہلا تتا نہ ہو پھروٹیا! توں عینی گلّ دسّ دے بئی ساڈے پڑھے-لکھے پتاں-دھیاناں نوں روزگار کون دؤگا؟ چل، اسیں تاں بھلاں گھاہ وی کھوتی جاوانگے۔'' شرابی پاتشاہ اندر عجیب وویک جاگ پیا سی۔
‘‘اوئے سردار سرون سیاں! بئی ماڑی دھاڑ والا پکھانا سچا نہ کر دکھائیو! بھلیمانسا! روزگار سرکار نے دینیں۔ ایہہ رلدا کون اے وچارا؟''ہری سیہوں توں اخیر آکھیا گیا۔

‘‘کہڑی سرکار؟''سروپا اکھڑی کہاڑی وانگ بھائی جی ولّ دھایا۔ ‘‘کسے سرکار نے روزگار دتا کو نہیں۔ ووٹاں لین خاطر ونڈیاں ضرور پا 'تیاں۔''

پرماتما سروپ تاں سوفی نہیں سی مان! ہن تاں اوہ گھوڑے چڑھیا ہویا سی۔

‘‘پھیر بدلو پرے ایہو جہی سرکار نوں! کیوں منہ لاؤنے اوں، ٹچے لیڈراں نوں؟ سڑے سیاستیاں دے اگے-پچھے کیوں پوچھاں ماردے پھردے اوں؟ چنگیاں نوں کیوں نہیں لبھدے-بھالدے؟''

بھائی جی دا بلڈّ پریشر اچانک ابالا کھا گیا۔ انجھ اوہ کیرتن کردا ہویا ‘راجے شینہ مقدم کتے' والا شبد وی بڑے جوش نال پڑھدا۔

‘‘کہڑا بدل لؤ؟ پچھلے پچپنجا چھپنجا سالاں توں ایہی ڈرامہ دیکھدے آئے ہاں۔'' سروپا اجے وی نراشا وچوں بول رہا سی، ‘‘سرکار نہیں بدلدی ویرنوں! {نگ بدلدے نے۔ عر رنگ بدلیاں سانوں روزگار نہیں ملنا! لائقی دا ملّ ایہناں بہروپیاں نے کدے نہیں پاؤنا!''

 سبھ نوں جاپیا جویں سروپے دے پیر اکھڑ گئے سن۔ اسدا سریر اپر قابو نہیں سی رہا، نہ ہی زبان 'تے۔ جدوں توں اسدا پتر اوما بیمار ویا سی تاں اوہ سوفی وی اجہیاں تکھیاں چوبھاں ماردا۔

‘‘چلو چلیئے یارو! سروپے نے تاں پھیر نشہ لاہن والیاں گلاں چھیڑلیاں۔'' بھیڑو نے بوتل چکی اتے تر پیا۔

‘‘اوئے بائی پھروٹیا! توں اک بڑھک مار دے ویر!'' اس نے بوتل والا ہتھ اپر اٹھایا، ‘‘اوہی بول سنا دے، جہڑے توں چکی 'تے بہہ کے سناؤندا ہندیں۔''

جدوں رلدا نہ سمجھیا تاں امرا بھیڑو آپے گاؤن لگّ پیا:

بینیائیں راجا مرے، نیند دھڑا-دھڑا سونئیے۔

آواز لاؤندا بھیڑو اکلا ہی باہرلی فرنی 'تے پہنچ گیا۔ رستہ تاں ساریاں دا اکو سی۔ اوہ سبھ چکی ولّ نوں نکلے تاں اگیوں بالا لڑکھڑاؤندا دسیا۔ اج دا سارا دن اس نے بروالی دے ٹھیکے اتے گزاریا سی۔ جیبے نے دو تنّ سنیہے وی گھلے۔ گورمیل کور نے کسے رشتے دار نوں وی لین بھیجیا۔ پر بلراج آؤنا نہیں منیا۔ تھوڑے-تھوڑے وقفے بعد پؤآ خریددا۔ اوہ مکّ جاندا تاں پل اتے بیٹھا، ساہن نوں سدن وانگ ‘ڈر...ر..ر...ریء' آکھدا؛

‘‘اج ایس جٹّ دے منڈے دی لوہڑی اے بائی۔ ساڈا بڑھا ایہنوں چھٹی کہندی۔ گھرے شراب دا لنگر لایا ہوئٔے اوہنے! جہڑا مرضی پیوے عر جنی مرضی۔''

دسن والا دسّ گیا کہ ٹھیکے توں انجھ اوہ خاصہ دن کھڑے تر پیا سی۔ راہ وچّ جھولے کھاندا کئی تھاں ڈگیا۔ گٹّ ہویا تاں ہی چکی ولّ نکل آیا۔ راہ تاں اوہدے گھر نوں وی کافی پچھے مڑدا سی۔
‘‘آہ تاں بھیڑو چاچے دی آواز آؤندی اے بئی!''

دھکے جہے کھاندے بالے نے اپنے آپ توں پچھیا اتے اوہ ایدھروں جاندے رلدے وچّ وجیا، ‘‘ایہہ کی! 'واج بھیڑو دی! موہرے آ گیا ساڈا چاچا!'' اس نے چھروٹیمار نوں جفی وچّ جکڑلیا، ‘‘ساڈے پیو دا پگّ وٹّ بھائی! {لدا چاچا! اوئے وڈاروآ! تیرا بینیائیں راجا کدن مروگا؟ نہ اوہ مرے، نہ ہی سانوں نیند...'' اسنے منہ نال بل...ل...بل...ل... جہی کیتی، جویں اوٹھ نے مگھا کڈھیا ہووے۔

‘‘بتھیری نیند آؤگی پترا اج!بیجیںء! ہری سیہوں دے کہن وانگوں اج تاں ستگور دے کھشے 'چ نے ساریاں فوجاں۔'' گٹو باہمن وی چٹکیاں ماردا مگروں آ رلیا سی۔

‘‘نہیں!'' بلراج بڑھکیا۔ اس نے انگلی کھڑی کرنی چاہی، پر ہوئی نہیں۔ سجا ہتھ کملیاں وانگ ہوا وچّ ماریا، ‘‘اوئے تایا گٹو! توں پورا پٹو! اپنے ہری رام نوں آکھیں بئی ڈاکہ مارے، اوس راجے دے گھرے!'' اوہ بکڑ واہ بولدا گیا۔ اس نے اپنے جماعتی اومے نوں وی یاد کیتا، جس دا لوکاں دے کہن انوسار زیادہ پڑھن کرکے دماغ ہلّ گیا سی۔ بجلیاں لواؤن مگروں کجھ آرام ہویا تاں کتے جا کے اس نے منیمپنا کرنا سویکار کیتا۔ نہیں تاں اوہ اپنے آپ نوں پورا خدا خیال کردا۔

بالے نے اکھاں کھوہلیاں تاں اگے ہور وی کئی جنے کھڑے سن، ‘‘تایا پرماتما سروپ! اسیں بھلا کدھرلے دھجادھاری ہوگے؟ اک اک کیلی آؤندی اے سانوں! جے ساڈا بڑھا-بڑھی عر چھڑا مر جان پھیر جانی دی ڈیڈھ ڈیڈھ آجو۔ ڈیڈھ کیلے والا کتے امیر ہندے؟'' بالا بولدا گیا، ‘‘بولدا نہیں، سروپ تایا؟ سروپا سنیارا! سونے دی کنی ہے نہیں کول!'' اچی ہسدا بالا لنگھ گیا۔ پھیر بناں کسے نوں سمبودھن کیتے گمبھیر ہو کے بولدا رہا۔

‘‘اسیں اوسے راجے دے گھر پاڑ لاؤنیں! بینیائیں راجا مرے! کدھر مر گیا، بھیڑو چاچا؟ آواز تاں پہلاں امرے بھیڑو دی آئی تی؟''

تھوڑی دور جا کے اوہ لڑکھڑایا اتے اندرلی فرنی مڑدے سار مودھے منہ ڈگّ پیا۔




Leave Your Comment
  Name
  Comment
Note * - Please Enter your link in {} . Example :- {www.suhisaver.org}
  Security Code